Colombo – Wikipedia tiếng Việt

Bài này nói về một thành phố ở Sri Lanka. Xem những nghĩa khác tại Colombo ( xu thế )

Colombo ( ; tiếng Sinhala: කොළඹ, pronunciation [ˈkəlɐmbɞ]; tiếng Tamil: கொழும்பு, chuyển tự Koḻumpu, phát âm tiếng Tamil: [koɻumbu]) là thành phố lớn nhất và là thủ đô thương mại của Sri Lanka,[1] tọa lạc bên bờ tây và gần với thủ đô hành chính ngày nay là Sri Jayawardenepura Kotte. Diện tích: 37,31 km², dân số năm 2001 là 642.163 người, theo Viện Brookings, vùng đô thị Colombo có dân số [2][3][4][5] và 752.993 người trong nội ô thành phố. Đây là trung tâm tài chính của hòn đảo và một điểm đến du lịch phổ biến.[6] Nó nằm ở bờ biển phía tây của hòn đảo và gần với Sri Jayawardenepura Kotte, thủ đô lập pháp của Sri Lanka. Colombo thường được gọi là thủ đô kể từ khi Sri Jayawardenepura Kotte nằm trong khu vực thành thị, và một thành phố vệ tinh, Colombo. Đây cũng là thủ phủ hành chính của tỉnh Tây, Sri Lanka và thủ phủ của quận Colombo. Colombo là một nơi bận rộn và sôi động với một hỗn hợp của cuộc sống hiện đại và các tòa nhà và di tích thuộc địa.[7] Đây là thủ đô lập pháp của Sri Lanka cho đến năm 1982.

Do có bến cảng lớn và vị trí kế hoạch dọc theo những tuyến thương mại biển Đông-Tây, Colombo đã được những thương nhân cổ đại biết đến từ 2 nghìn năm trước. Nó đã được chọn làm thủ đô của hòn hòn đảo này khi Sri Lanka được nhượng cho Đế quốc Anh vào năm 1815, [ 8 ] và tư cách thủ đô duy trì khi vương quốc này trở thành độc lập vào năm 1948. Năm 1978, khi những tính năng hành chính được chuyển đến Sri Jayawardenepura Kotte, Colombo được chỉ định làm thủ đô thương mại của Sri Lanka. Giống như nhiều thành phố khác, khu vực nội đô của Colombo trải dài vượt quá biên giới hành chính của mình – đó là Vùng đô thị Đại Colombo. Giống như nhiều thành phố khác, khu vực đô thị của Colombo trải rộng vượt ra ngoài ranh giới của một cơ quan địa phương duy nhất, gồm có những hội đồng thành phố và đô thị khác như Hội đồng thành phố Sri Jayawardenepura Kotte, Hội đồng thành phố Dehiwala Mount Lavinia, Hội đồng đô thị Kolonnawa, Hội đồng thành phố Kaduwela và Kotikawatte Mulleriyawa Pradeshiya Sabha. Thành phố chính là nơi có hầu hết những văn phòng công ty, nhà hàng quán ăn và khu vực vui chơi của Sri Lanka. Các địa điểm nổi tiếng ở Colombo gồm có Galle Face Green, Công viên Viharamahadevi, Hồ Beira, Trường đua Colombo, Cung thiên văn, Đại học Colombo, Bãi biển Mount Lavinia, Nhà hát Nelum Pokuna, Tháp Hoa Sen Colombo ( đang được kiến thiết xây dựng ) cũng như Bảo tàng Quốc gia .

Xuất xứ tên gọi[sửa|sửa mã nguồn]

Khi Colombo sở hữu một bến cảng tự nhiên, nó được biết đến với những thương gia Ấn Độ, Hy Lạp, Ba Tư, La Mã, Ả Rập, và Trung Hoa thương nhân hơn 2.000 năm trước.[cần dẫn nguồn] Vị khách lữ hành Ibn Battuta đã đến thăm hòn đảo vào thế kỷ 14, gọi nó là Kalanpu.[9] Người Ả Rập, có lợi ích chính là buôn bán, bắt đầu định cư ở Colombo vào khoảng thế kỷ thứ 8 sau Công nguyên chủ yếu là vì cảng đã giúp họ kinh doanh bằng cách kiểm soát phần lớn thương mại giữa các vương quốc Sinhalese và thế giới bên ngoài. Con cháu của họ hiện bao gồm cộng đồng Sri Lankan Moor.[8][10]

Thời đại Bồ Đào Nha[sửa|sửa mã nguồn]

Các nhà thám hiểm Bồ Đào Nha do Dom Lourenço de Almeida lần tiên phong đến Sri Lanka vào năm 1505. Trong chuyến thăm tiên phong, họ đã triển khai một hiệp ước với Vua của Kotte, Parakramabahu VIII ( 1484 trừ1518 ), được cho phép họ kinh doanh cây quế trên hòn đảo, nằm dọc theo những khu vực ven biển của hòn hòn đảo, gồm có cả ở Colombo. [ 11 ] Là một phần của hiệp ước, người Bồ Đào Nha được trao toàn quyền so với đường bờ biển để đổi lấy lời hứa bảo vệ bờ biển chống lại quân xâm lược. Họ được phép xây dựng bài thanh toán giao dịch tại Colombo. [ 11 ] Tuy nhiên, trong một thời hạn ngắn, họ đã trục xuất dân cư Muslim ở Colombo và mở màn kiến thiết xây dựng một pháo đài năm 1517 .Người Bồ Đào Nha sớm nhận ra rằng việc trấn áp Sri Lanka là thiết yếu để bảo vệ những cơ sở ven biển của họ ở Ấn Độ và họ mở màn thao túng những người quản lý vương quốc Kotte để giành quyền trấn áp khu vực. Sau khi khôn khéo khai thác sự ganh đua trong hoàng tộc, họ nắm quyền trấn áp một khu vực to lớn của vương quốc và vua Sinhalese Mayadunne đã xây dựng một vương quốc mới tại Sitawaka, một lãnh địa của vương quốc Kotte. [ 11 ] Chẳng bao lâu, ông sáp nhập hầu hết vương quốc Kotte và buộc người Bồ Đào Nha phải rút lui về Colombo, nơi bị Mayadunne và những vị vua sau này của Sitawaka vây hãm, buộc họ phải tìm cách củng cố từ địa thế căn cứ chính của họ ở Goa, Ấn Độ. Sau sự sụp đổ của vương quốc vào năm 1593, người Bồ Đào Nha đã hoàn toàn có thể thiết lập quyền trấn áp trọn vẹn so với khu vực ven biển, với thủ đô là thủ đô của họ. [ 11 ] [ 12 ]

Xem thêm:  Tổng quan về Cảng Vân Phong (Khánh Hòa) - ALS

Phần này của Colombo vẫn được gọi là Pháo đài và là nơi đặt dinh tổng thống và phần lớn các khách sạn năm sao của thành phố Colombo. Khu vực ngay bên ngoài Fort được gọi là Pettah (tiếng Sinhala: පිට කොටුව piṭa koṭuva, “pháo đài bên ngoài”) và là một trung tâm thương mại.

Thời kỳ Hà Lan[sửa|sửa mã nguồn]

Hà Lan khắc chữ Colombo vào khoảng chừng năm 1680Năm 1638, Hà Lan đã ký một hiệp ước với vua Rajasinha II của Kandy, điều này bảo vệ cho nhà vua tương hỗ trong đại chiến chống lại người Bồ Đào Nha để đổi lấy sự độc quyền so với sản phẩm & hàng hóa thương mại lớn của hòn hòn đảo. Người Bồ Đào Nha chống lại người Hà Lan và Kandyans nhưng từ từ bị vượt mặt trong thành trì của họ mở màn vào năm 1639. [ 13 ] Người Hà Lan chiếm được Colombo năm 1656 sau một cuộc vây hãm hoành tráng, vào cuối năm đó, chỉ có 93 người Bồ Đào Nha sống sót được đưa ra hành vi bảo đảm an toàn ra khỏi pháo đài trang nghiêm. Mặc dù người Hà Lan ( ví dụ, Rijcklof van Goens ) bắt đầu đã Phục hồi lại khu vực bị bắt trở lại cho những vị vua Sinha, sau đó họ đã khước từ chuyển chúng và giành quyền trấn áp những vùng đất quế giàu nhất của hòn hòn đảo, gồm có cả thủ đô Colombo những tỉnh hàng hải Hà Lan dưới sự trấn áp của Công ty Đông Ấn Hà Lan cho đến năm 1796. [ 13 ] [ 14 ]

Thời kỳ thuộc Anh[sửa|sửa mã nguồn]

Tập tin:Colombo early 20th century.jpg Khung cảnh đường phố Colombo vào đầu thế kỷ 20 với một xe điện mặt đất và Tòa thị chính cũ trong nền Bản đồ của Colombo, khoảng chừng năm 1914Mặc dù người Anh đã chiếm được Colombo vào năm 1796, nhưng nó vẫn là một tiền đồn quân đội Anh cho đến khi Vương quốc Kandyan được nhượng lại cho họ vào năm 1815 và họ đã biến Colombo trở thành thủ đô của chủ quyền lãnh thổ hải ngoại của Ceylon Anh. Không giống như người Bồ Đào Nha và Hà Lan trước họ, nơi sử dụng chính của Colombo là một pháo đài trang nghiêm quân sự chiến lược, người Anh mở màn kiến thiết xây dựng những ngôi nhà và những khu công trình dân sự khác xung quanh pháo đài trang nghiêm, tạo ra Thành phố Colombo hiện tại. [ 8 ]Ban đầu, họ đặt chính quyền sở tại của thành phố dưới một ” Nhà sưu tập ” và John Macdowell của Madras là người tiên phong nắm giữ văn phòng. Sau đó, vào năm 1833, Đại lý chính phủ nước nhà của tỉnh Tây đã được giao nghĩa vụ và trách nhiệm quản trị thành phố. Hàng thế kỷ quản lý thuộc địa có nghĩa là sự suy giảm của chính quyền sở tại địa phương ở Colombo, và vào năm 1865, người Anh đã hình thành một Hội đồng thành phố như một phương tiện đi lại đào tạo và giảng dạy người dân địa phương trong tự quản. Hội đồng lập pháp của Ceylon đã xây dựng Hội đồng thành phố Colombo năm 1865 và Hội đồng đã họp lần tiên phong vào ngày 16 tháng 1 năm 1866. Vào thời gian đó, dân số của khu vực này vào khoảng chừng 80.000. [ 8 ]

Xem thêm:  Vì sao nhà Nguyễn chọn Huế làm kinh đô? - Dân Việt

Trong thời gian họ kiểm soát thành phố Colombo, người Anh chịu triển khai phần lớn kế hoạch của thành phố hiện tại. Ở một số khu vực của thành phố xe điện đường ray xe hơi và sàn đá granit được đặt trong thời đại vẫn còn nhìn thấy cho đến ngày nay.[14][15]

Sau độc lập[sửa|sửa mã nguồn]

Buổi lễ chính thức lưu lại sự khởi đầu của sự tự trị tại Quảng trường Độc lậpThời đại chủ nghĩa thực dân này kết thúc một cách độc lập vào năm 1948 khi Ceylon giành được độc lập từ Anh. [ 16 ] Do tác động ảnh hưởng to lớn này gây ra cho dân cư thành phố và toàn nước, những đổi khác dẫn đến kết thúc thời kỳ thuộc địa là rất kinh khủng. Toàn bộ nền văn hóa truyền thống mới đã bén rễ. Những biến hóa về pháp luật và phong tục, phong thái quần áo, tôn giáo và tên riêng là tác dụng quan trọng của thời kỳ thuộc địa. [ 16 ] Những biến hóa văn hóa truyền thống này được theo sau bởi việc tăng cường nền kinh tế tài chính của hòn hòn đảo. Thậm chí thời nay, ảnh hưởng tác động của người Bồ Đào Nha, Hà Lan và Anh hoàn toàn có thể thấy rõ trong kiến trúc, tên, quần áo, thực phẩm, ngôn từ và thái độ của Colombo. Các tòa nhà từ cả ba thời đại đều như những lời nhắc nhở về quá khứ đầy dịch chuyển của thành phố Colombo. Thành phố và người dân biểu lộ sự trộn lẫn mê hoặc giữa quần áo và lối sống châu Âu cùng với phong tục địa phươngs. [ 16 ]

Trong lịch sử, Colombo đã đề cập đến khu vực xung quanh Pháo đài và ‘Chợ Pettah’ ‘nổi tiếng với sự đa dạng của các sản phẩm cũng như Khan Tháp đồng hồ, một mốc địa phương. Hiện tại, nó đề cập đến giới hạn thành phố của Hội đồng thành phố Colombo.[17] Thường xuyên hơn, tên được sử dụng cho vùng đô thị được gọi là Đại Colombo, bao gồm một số hội đồng thành phố bao gồm Kotte, Dehiwela và Colombo.

Mặc dù Colombo đã mất vị thế là thủ đô của Sri Lanka vào những năm 1980, nhưng nó vẫn liên tục là TT thương mại của hòn hòn đảo. Mặc dù thủ đô chính thức của Sri Lanka chuyển đến Sri Jayawardanapura Kotte liền kề, hầu hết những vương quốc vẫn duy trì phái đoàn ngoại giao của họ ở Colombo. [ 18 ] Địa lý của Colombo là hỗn hợp của đất và nước. Thành phố có nhiều kênh rạch, và ở TT của thành phố, hồ Beira dài 65 hecta ( 160 mẫu Anh ). Hồ là một trong những địa điểm điển hình nổi bật nhất của Colombo, và được sử dụng trong nhiều thế kỷ bởi những thực dân để bảo vệ thành phố. Nó vẫn là một sự lôi cuốn thông dụng, tổ chức triển khai những cuộc chạy đua, và những sự kiện sân khấu trên bờ của nó. Biên giới Bắc và Đông-Bắc của thành phố Colombo được hình thành bởi sông Kelani, nơi gặp biển trong một phần của thành phố được gọi là Modera ( madara ở Sinhala ), có nghĩa là đồng bằng châu thổ sông .

Colombo có kiểu khí hậu nhiệt đới gió mùa (Am) theo của Phân loại khí hậu Köppen, chỉ dưới một khí hậu rừng mưa nhiệt đới (Af). Khí hậu của Colombo nóng quanh năm. Từ tháng 3 đến tháng 4 nhiệt độ cao trung bình vào khoảng 31 °C (87,8 °F).[19] Sự thay đổi lớn duy nhất trong thời tiết Colombo xảy ra trong các mùa gió mùa từ tháng 4 đến tháng 6 và tháng 9 đến tháng 11, khi mưa lớn xảy ra. Colombo nhận thấy ít phạm vi nhiệt độ ban ngày tương đối, mặc dù điều này rõ ràng hơn trong những tháng mùa đông khô hơn, nơi nhiệt độ tối thiểu trung bình 22 °C (72 °F). Lượng mưa trong thành phố trung bình khoảng 2.500 milimét (98 in) một năm.[20]

Dữ liệu khí hậu của Colombo, Sri Lanka (1961-1990, extremes 1961-2012) Tháng 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Năm Cao kỉ lục °C (°F) 35.2 35.6 36.1 35.2 33.2 33.5 32.2 32.2 32.5 33.6 34.0 35.0 36,1 Trung bình cao °C (°F) 31.0 31.2 31.7 31.8 31.1 30.4 30.0 30.0 30.2 30.0 30.2 30.4 30,7 Trung bình ngày, °C (°F) 26.6 26.9 27.7 28.2 28.3 27.9 27.6 27.6 27.5 27.0 26.7 26.6 27,4 Trung bình thấp, °C (°F) 22.3 22.7 23.7 24.6 25.5 25.5 25.1 25.1 24.8 24.0 23.2 22.8 24,1 Thấp kỉ lục, °C (°F) 16.4 18.8 17.7 21.2 20.5 21.4 21.4 21.6 21.2 21.0 18.6 18.1 16,4 Giáng thủy mm (inch) 58.2(2.291) 72.7(2.862) 128.0(5.039) 245.6(9.669) 392.4(15.449) 184.9(7.28) 121.9(4.799) 119.5(4.705) 245.4(9.661) 365.4(14.386) 414.4(16.315) 175.3(6.902) 2.523,7(99,358) % độ ẩm 69 69 71 75 78 79 78 77 78 78 76 73 75 Số ngày giáng thủy TB 5 5 9 14 16 16 12 11 15 17 15 10 145 Số giờ nắng trung bình hàng tháng 248.0 246.4 275.9 234.0 201.5 195.0 201.5 201.5 189.0 201.5 210.0 217.0 2.621,3 Nguồn #1: NOAA[21] Tổ chức Khí tượng Thế giới (precipitation only)[20] Nguồn #2: Deutscher Wetterdienst (extremes)[22]

Xem thêm:  Bộ nhớ tạm là gì? Cách xóa bộ nhớ tạm của iPhone và Android

Các danh thắng[sửa|sửa mã nguồn]

Colombo là một thành phố đa văn hoá đa sắc tộc. Dân số của Colombo là sự phối hợp của nhiều nhóm sắc tộc, đa phần là Sinhalese, Tamil Sri Lanka, Sri Lanka và Moor. Ngoài ra còn có những hội đồng nhỏ của những người Hoa, Bồ Đào Nha Burgher, Burger Hà Lan, Mã Lai, và nguồn gốc Ấn Độ sống trong thành phố, cũng như nhiều người quốc tế ở Châu Âu. Colombo là thành phố đông dân nhất ở Sri Lanka, với 642,163 người sống trong phạm vi thành phố. Năm 1866 thành phố có dân số khoảng chừng 80.000 người. Theo tìm hiểu dân số năm 2001, nhân khẩu học của đô thị Colombo theo tôn giáo và dân tộc bản địa là như sau . Thành phố Colombo là TT hoạt động giải trí kinh tế tài chính của Sri Lanka .

Phần lớn các tập đoàn Sri Lanka có trụ sở chính tại Colombo bao gồm Aitken Spence, Tập đoàn Ceylinco, nhóm công ty Stassen, John Keells Holdings, Cargills, Hemas Holdings và Akbar Brothers. Một số ngành công nghiệp bao gồm hóa chất, dệt may, thủy tinh, xi măng, đồ da, đồ nội thất và đồ trang sức. Ở trung tâm thành phố là Trung tâm Thương mại Thế giới. Khu phức hợp Tháp đôi cao 40 tầng là trung tâm của các cơ sở thương mại quan trọng, thuộc quận Fort, trung tâm thần kinh của thành phố. Ngay bên ngoài khu vực Pháo đài là Pettah có nguồn gốc từ tiếng Sinhala pita có nghĩa là ra ngoài hoặc bên ngoài.[25]

Luật pháp và tội phạm[sửa|sửa mã nguồn]

Cơ sở hạ tầng[sửa|sửa mã nguồn]

Colombo có kiến ​ ​ trúc vô cùng độc lạ lê dài hàng thế kỷ và diễn đạt nhiều phong thái. Thuộc địa những tòa nhà chịu ảnh hưởng tác động của Bồ Đào Nha, Hà Lan và Anh sống sót cùng với những khu công trình được thiết kế xây dựng ở Phật giáo, Ấn Độ giáo, Hồi giáo, Ấn Độ và Đương đại. Không có nơi nào khác biểu lộ điều này rõ ràng hơn trong khu vực Pháo đài. Ở đây người ta hoàn toàn có thể tìm thấy những tòa nhà chọc trời cao chót vót cũng như những tòa nhà lịch sử vẻ vang có từ những năm 1700. [ 26 ] [ 27 ]

Pháo đài Colombo[sửa|sửa mã nguồn]

Người Bồ Đào Nha là những người thực dân tiên phong đến định cư ở Colombo. Thành lập một trạm kinh doanh nhỏ, họ đã đặt nền móng cho một pháo đài trang nghiêm nhỏ mà trong thời hạn đó đã trở thành pháo đài trang nghiêm thuộc địa lớn nhất trên hòn đảo. Người Hà Lan đã lan rộng ra pháo đài trang nghiêm, do đó tạo ra một bến cảng bền vững và kiên cố truyền kiếp. Điều này thuộc quyền sở hữu của người Anh vào cuối những năm 1700, và đến cuối thế kỷ 19, không thấy có mối rình rập đe dọa nào so với Cảng Colombo, khởi đầu phá bỏ những thành lũy để mở đường cho sự tăng trưởng của thành phố. Mặc dù giờ đây không còn lại gì của những công sự, khu vực từng là pháo đài trang nghiêm vẫn được gọi là Pháo đài. Khu vực bên ngoài là Pettah, Sri Lanka hoặc ප ි ටක ො ට ු ව Pitakotuwa trong tiếng Sinhala có nghĩa là pháo đài trang nghiêm bên ngoài .

Toà nhà thời Hà Lan[sửa|sửa mã nguồn]

Các toà nhà thời Anh[sửa|sửa mã nguồn]

Phần lớn những tòa nhà cũ của khu vực pháo đài trang nghiêm và ở những khu vực khác của thành phố có từ thời Anh ; chúng gồm có những tòa nhà chính phủ nước nhà, thương mại và nhà riêng. Một số tòa nhà cơ quan chính phủ đáng chú ý quan tâm theo kiến ​ ​ trúc thuộc địa Anh gồm có tòa nhà Quốc hội cũ, nay là Văn phòng Phủ Tổng thống ; Tòa nhà Cộng hòa, nơi đặt Bộ ngoại giao nhưng từng là nơi đặt hội đồng Lập pháp Ceylon ; Tòa nhà Tổng kho bạc ; Bưu điện Tổng hợp cũ một tòa nhà theo phong thái Edwardian đối lập với Nhà Tổng thống ; Văn phòng Thủ tướng nhà nước ; Văn phòng Điện báo Trung ươn ; và Khoa Toán của Đại học Colombo ( chính thức là Đại học Hoàng gia, Colombo ) .

Thành phố kết nghĩa[sửa|sửa mã nguồn]

Rate this post

Linh Nguyễn

Hương Ly là biên tập nội dung tại website spmamnondl.edu.vn. Cô tốt nghiệp Sư phậm mầm non ĐakLak với tấm bằng giỏi trên tay. Hiện tại theo đuổi đam mê chia sẻ kiến thức đa ngành để tạo thêm nhiều giá trị cho mọi người.
Back to top button